Mensehandel ’n euwel wat ons elkeen raak

“Money may be able to buy a lot of things, but it should never, ever be able to buy another human being.”
John F. Kerry, Trafficking in Persons Report

Wat is mensehandel?

Die Palermo protokol van die Verenigde Nasies beskryf mensehandel as die “werwing, vervoer en verplasing van persone deur dwang of om hulle onder ʼn wanindruk te bring, met die doel om hulle uit te buit.” Dit is dus ʼn misdryf anders as ontvoering of mense te smokkel.

Die kerk van Jesus Christus het ’n verantwoordelikheid om mensehandel te bekamp

Werwing

Dit kan op verskillende maniere plaasvind: d.m.v. advertensies vir werksgeleenthede, op die internet of in koerante. Dit kan ook gebeur deurdat kontak op sosiale media (Facebook, Twitter, Instagram ens.) met geteikende slagoffers gemaak word. Die verhaal van Josef in die pit in Genesis 37:23-28 wys dat mensehandel ook met geweld deur familielede
kan plaasvind. Sogenaamde blessers teiken dikwels jong meisies om hulle in die slawehandel te betrek.

Vervoer

Dit kan tussen landsgrense plaasvind, of tussen verskillende provinsies binne ʼn land. Lande met hawens, soos Suid-Afrika, is veral aantreklik vir mensehandelaars omdat hulle hul slagoffers met skepe kan vervoer. Amerikaanse lugrederye lei nou hul lugwaardinne op om potensiële slagoffers van mensehandel te identifiseer.

Wie is die mensehandelaars?

Daar is verskillende groepe wat in mensehandel besigheid doen:

1. Familielede van die verhandelde persoon, wat dalk onwetend help om ʼn persoon te verhandel.
2. Sg. “Tweede Vlaag” mensehandelaars. Hierdie is persone, gewoonlik vroue, wat self verhandel was en nou help om ander te verhandel.
3. Georganiseerde sindikate. Na raming beloop die wins uit mensehandel jaarliks ongeveer $150 biljoen, waarvan ongeveer $99 biljoen uit seksuele uitbuiting gemaak word.

Hoe groot is die probleem van mensehandel?

Volgens die Internasionale Arbeidsorganisasie (ILO) is tussen 20-30 miljoen mense tans in dwangarbeid vasgevang. 44% van daardie mense, in ander woorde nagenoeg 13 200 000, is slagoffers van mensehandel.
Jaarliks word ongeveer 800 000 mense verhandel.

Met watter doel word mense verhandel?

18% van verhandelde persone is mans, wat gewoonlik vir dwangarbeid verhandel word. Veral in die bou- en mynbedryf kom gevalle van dwangarbeid gereeld voor.

3% is kinders. Kinders kan verhandel in konflikgebiede om as kindersoldate op te tree. Baiekeer word hulle gebruik om selfmoordbomme te vervoer, dikwels onbewus van wat hulle in hul besit het. Hulle word ook as seksslawe gebruik, en in sommige gevalle om te bedel. Die Verenigde Nasies se Kinderfonds skat dat daar tans ongeveer 300 000 kinders in 30 konflikte wêreldwyd betrokke is. 120 000 van hierdie kindersoldate is in Afrika.

Die grootste groep, 79%, is vroue wat hoofsaaklik vir die sekshandel bestem is. Baie jong vroue en kinders word ook in huwelike geforseer. In Suid-Afrika is die grootste groep buitelandse vroue afkomstig van Thailand. Die Nigeriese voorbeeld van Boko Haram wat die 200 skooldogters in Nigerië gevange geneem het, word ook voorgehou as ʼn voorbeeld van mensehandel vir geforseerde huwelike en seksuele uitbuiting.

Die Human Trafficking Awareness Index rapporteer dat die Suid-Afrikaanse kulturele gebruik van ukuthwala dikwels misbruik word om jong meisies in huwelike en seksuele uitbuiting te forseer. Die howe is onlangs gedwing om dit as ʼn potensiële bron van mensehandel te kritiseer.

Die Suid-Afrikaanse situasie

Suid-Afrika is ʼn land van oorsprong, bestemming en transito. Dit beteken dat slagoffers van hier na ander lande vervoer word, of vanaf ander lande hierheen vervoer word, of in sommige gevalle tydelik hier gehou word op pad na hul uiteindelike bestemming.

Slagoffers kan tussen lande verhandel word, maar soms word hulle ook verhandel tussen stedelike en landelike gebiede binne ons landsgrense of tussen verskillende provinsies in die land. Die geval in Mei 2017 van die Port Elizabeth-pastoor wat sy gemeentelede vanaf Port Elizabeth na Durban vervoer het, is ʼn goeie voorbeeld hiervan.

Hoekom ontsnap mense nie?

Daar is verskillende redes hoekom mense in situasies van mensehandel gebonde bly:

1. Slagoffers wat van ander lande afkomstig is, is baiekeer nie in staat om te kommunikeer in enige van ons landstale nie. Hulle word op hierdie manier deur die handelaars in isolasie gehou, en kan nie hul behoeftes aan ander oordra nie.
2. Die handelaars hou hul reisdokumente terug, en dreig hulle dan met vervolging deur die plaaslike owerhede.
3. Slagoffers word gedwing om deel te neem aan optredes wat onwettig is of op ander wyses vir hulle vernederend is, en word dan gedreig dat hulle deelname aan familie, vriende of die publiek bekend gemaak sal word tensy hulle doen wat die handelaars van hulle verwag.
4. Slagoffers word soms in groepe aangehou. Indien een persoon nie die handelaar se reëls nakom nie, word die ander lede van die groep gestraf. Om die ander in die groep te beskerm, is slagoffers dus huiwerig om te probeer hulp soek. Die ander, omdat hulle straf vrees, sal ook enigeen wat wil ontsnap ontmoedig en selfs die handelaar inlig in ʼn poging om guns te wen.
5. Handelaars dreig om hul familie en vriende skade aan te doen, en beheer die slagoffers op daardie manier.                                                                                                       6. Slagoffers word forseer om dwelms te gebruik. Sodra hulle verslaaf is, word hulle dan gedwing om te bly of afgesny van hul bron van dwelms.
7. Slagoffers word in sg. debt bondage gehou. Hulle word aanvanklik vrywillig vervoer van een gebied na ʼn ander. Sodra hulle hul bestemming bereik, word buitensporige bedrae geld ter betaling van hulle verwag met astronomiese rentekoerse daaraan verbonde. Hulle word dan forseer om die “skuld” af te werk, maar die bedrae word nooit minder nie.
8. Die sielkundige aftakeling is so konstant dat slagoffers glo hulle is nie werd om gered te word nie. Dit verklaar hoekom sommige slagoffers self handelaars word.

Risikofaktore wat mense blootstel aan mensehandel:

Armoede

Persone wat geen geld of toegang tot geld het nie, kan uit desperaatheid hulle wend tot ander maniere van geld verkry. Die 2011 sensus het aangetoon dat 50% van Suid-Afrikaners onder die broodlyn lewe. Verder is meer as 8 miljoen mense aangewese op die staat se kindertoelae as hul enigste bron van inkomste.

Gebrek aan werksgeleenthede

Statistieke SA het aangekondig dat op 1 Junie 2017 die uitgebreide werkloosheidsyfer op 36,4%, of 9,3 miljoen mense was. In sulke gevalle is beloftes van oudisies, of modelkontrakte, of ander werksgeleenthede waarvoor geen opleiding nodig is nie, baie aanloklik.

Verbrokkeling van tradisionele gesinstrukture

Daar is ʼn drastiese toename in huishoudings waar kinders aan die hoof staan. Teenswoordig is daar 1,2 miljoen kinders in huishoudings waar daar geen volwassenes is nie. Kinders is aansienlik meer weerloos teen die aanslae van mensehandelaars.

Konflik en oorlogsituasies

Mense probeer uit konfliksituasies ontvlug, en word in die proses geskei van hul familie en ondersteuningstelsels. Dit maak hulle maklike teikens vir mensehandelaars. Volgens die Verenigde Nasies se Vlugtelinge agentskap (UNHRC) is daar in 2017 ʼn rekord 65 miljoen vlugtelinge binne die grense van hul eie land of buitelands.Die kerk van Jesus Christus kan op verskillende maniere betrokke raak met die bekamping van mensehandel.

Voorkoming

  • Daar moet bewusmaking by gemeentes gekweek word oor die gevare van mensehandel. Nooi sprekers uit na u gemeente om u met die nodige kennis toe te rus en te help om paraat te wees.
    Die kerk, as sout en lig van die wêreld, behoort teen alle vorme van geweld
  • teen vroue en kinders op te staan. Moedig u gemeente aan om betrokke te raak by die 16 dae van aktivisme teen geweld teen vroue en kinders.
  • Aangesien 30 Julie Internasionale Dag teen Mensehandel is, kan dit ʼn dag van gebed teen mensehandel wees.

“Sê My, wat sal julle maak as julle 100 skape het en een raak weg? Sal julle nie die ander 99 net daar in die veld laat staan en daardie een gaan soek wat weg is nie?” Lukas 15:4 (Die Boodskap).

Aktiewe betrokkenheid

Identifiseer hulpverleningsorganisasies waarmee u gemeente kan saamwerk. Behalwe finansiële ondersteuning, benodig hulle voedsel- en klere- donasies vir bevryde slagoffers. ʼn Geskenkpak bestaande uit toiletware, ʼn Sakbybel, notaboek en pen is ʼn waardevolle donasie aangesien bevryde slagoffers meestal geen besittings het nie.

Raak betrokke by hulpverleningsorganisasies wat kinders in kinderhuishoudings ondersteun. Geskenkpakke met skoolklere, skryfbehoeftes, toiletware en veral voedselpakkies kan nuttig gebruik word. Die betrokkenheid van volwassenes wat huisbesoek doen en seker maak die kinders is versorg, beteken selfs meer.

Nasorg

Reik uit na organisasies wat slagoffers bystaan met studiebeurse, vaardigheidsopleiding en werk-verskaffing. Slagoffers van mensehandel moet gehelp word om in die gemeenskap opgeneem te word
sodat hul herstelpad kan begin. Wanneer hulle by gemeentes betrokke raak en met liefde en aanvaarding ontvang word, kan genesing en herstel plaasvind. Die liggaam van Christus is die ideale tuiste waar gewese slagoffers die liefde van Jesus Christus op ʼn tasbare wyse kan beleef.

Share this post